2017-07-30 Jacobus 1&2


DZK – 30 juli 2017
bij Jakobus 1: 19-27 en 2: 14-26

 

“het gedrag van de christenen is de bijbel van de wereld, de andere bijbel leest de wereld niet.”

Een kruising tussen spreuken en de bergrede.... zo wordt de brief van Jakobus ook wel getypeerd. Wijze lessen voor het leven zelf. Hoe doe je dat, geloven in God, leven met God, zoals Jezus dat heeft gedaan.

De vraag is na al die jaren niet verdwenen. En de antwoorden worden net zo bediscussieerd en beargumenteerd als toen. In Jeruzalem is in de jaren 50 en 60 van de eerste eeuw net zo gezocht naar de betekenis van geloof voor het leven, als wij doen vandaag. Met evenveel verschil van mening. Het heeft heftige discussies opgeleverd, bijvoorbeeld tussen Paulus en de oudsten in Jeruzalem, waarvan Jakobus één van de prominenten was.

Wie was eigenlijk deze Jakobus. Was hij werkelijk één van de broers van Jezus

Er was een Jakobus, zo lezen we in Handelingen, in de evangelieën, en met name in de brief van Paulus aan de Galaten....

er was een Jakobus die een prominente rol speelde in de gemeente van Jeruzalem. Hij wordt genoemd als één van de mensen met wie Paulus in discussie ging, over de kwestie rond christenen uit de heidenen. Hoe moest dat met hen? Moesten zij eigenlijk niet ook joods worden?

Deze Jakobus, zo weten we ook uit de geschiedschrijving, werd ter dood gebracht door de joodse leiders in het jaar 62. Als één van de oproerkraaiers in een land waar de spanningen hoog opliepen tussen het volk, de boeren, degenen zonder macht, èn haar leiders. Jakobus, woordvoerder voor het volk, degenen zonder macht.... Het is de rode draad die door de hele brief heen loopt. Zijn aandacht voor gewone mensen, voor wie het niet breed heeft, voor de weduwe en de wees. Zijn vermaningen voor wie het goed heeft, voor de rijken...

Het ligt voor de hand om aan te nemen dat het deze Jakobus was, uit de gemeente van Jeruzalem, of misschien één van zijn medewerkers, die aan de basis heeft gestaan van de brief zoals wij die uit de bijbel kennen. Een broer van ‘de Heer’, zoals Paulus hem noemt in Galaten 1. Een broer die zichzelf in de aanhef van de brief een dienaar van God noemt, en van de Heer Jezus Christus. Want uiteindelijk is dat in de kerk de enige aanbeveling die telt.

Deze Jakobus, ‘broer van de Heer’ heeft een brief geschreven die ook voor ons bewaard is gebleven. Een brief vol spreuken, vermaningen, wijze lessen.... hoe doe je dat, geloven in God, in de eerste eeuw na Christus, in de 21ste eeuw na Christus. En heel concreet ook. Want wat stelt geloof eigenlijk voor als het zich niet vertaalt in het leven zelf, in concrete daden, in je manier van leven? Je kunt wel zeggen dat je gelooft, maar waar zie ik dat dan aan? Waar merk ik dat dan aan?

De brief van Jakobus is beroemd en berucht geworden door die insteek. Waar moderne managers van nu zich dienen te bekwamen in authenticiteit en de eenheid van persoon en handelen, zo is in geloof het handelen lang verdacht geweest.. Want je kunt geloof toch niet verdienen.... roept Paulus... roept Luther....

Dat preekt en verkondigt Paulus in de eerste eeuw, tégen een legalistische vorm van jodendom waarin de letter van de wet alléén regeerde. En dat preekt en verkondigt Luther in de 17e eeuw tégen een kerk waarin het doen of kopen van goede werken alléén, hetzelfde zou zijn als geloven. En Luther ging zelfs zover dat hij de brief van Jakobus er één ‘van stro’ vond, die geen houvast kon bieden, en die we dus maar liever uit de bijbel zouden moeten schrappen.

Maar wat je gelooft en wat je doet.... dàt preekt en verkondigt Jakobus.... wat je gelooft en wat je doet, dat kan toch niet anders dan bij elkaar horen. Je bent als je in de spiegel kijkt, toch dezelfde mens als degene die gewoon zijn werk doet, voor de kinderen zorgt, en al die gewone dingen die bij elkaar het leven vormen. Je bent als gelovig mens toch niet een ander als degene die bij de bakker staat, of in de trein stapt... Je bent vandaag, op zondag, toch niet een ander mens dan morgen. Je gelooft toch niet alleen achter je eigen voordeur.

Dat verkondigt Jakobus: doen wat je zegt. Leven wat je gelooft. Ook als dat niet makkelijk is mag de vraag naar de eenheid van geloof en leven niet verstommen. En al zou dat de enige verdienste zijn van deze Jakobus dan is hij voor die aanscherping onmisbaar in de geschriften van de kerk. Want “het gedrag van de christenen is de bijbel van de wereld, de andere bijbel leest de wereld niet.”, sprak iemand ooit bij deze brief van Jakobus. In wie je bent, verwijs je naar wat je gelooft. In wie je bent, en hoe je leeft, ben je een levende getuige van wat je gelooft, beeld van God, bijbel van de wereld, zou je kunnen zeggen. Als mens, als gemeente van Christus.

Voor Jacobus gaat het vandaag om dat ene punt, dat van geloof en leven. Zodat je geloofwaardig en authentiek mens bent. Een mens uit één stuk. Die weet dat woorden zonder daden leeg zijn, dat geloof zonder vruchten leeg is.

Haast je dan om te luisteren, en wees traag om te spreken, traag ook in het kwaad worden. Wees zachtmoedig, en leg elk denkbaar wangedrag af, en aanvaard de booschap die in u is geplant.

Bloemen illustratie
Illustratie

Kerkdiensten

Agenda

Actueel

Over ons

Kerkblad 'Onderweg'

Doen

Contact




RSS Feed

powered by Mahieu